ამ სტატიაში თითოეულ ეტაპს მოკლედ განვიხილავთ და ვაჩვენებთ, სად კარგავენ ადამიანები ყველაზე მეტ დროს. ფაქტები შემოწმებულია შსს მომსახურების სააგენტოს ოფიციალურ გვერდებზე და ჰააგის კონფერენციის მონაცემებში 2026 წლის ოქტომბრის მდგომარეობით. სახელმწიფო ვადები სააგენტოს ვადებია და შეიძლება შეიცვალოს, ამიტომ განაცხადამდე ისინი ხელახლა გადაამოწმეთ.
სტატია ეხება საქართველოში გაცემულ ცნობას. თუ პირიქით, უცხო ქვეყნის ცნობა გაქვთ და ის ქართულ უწყებაში უნდა წარადგინოთ, იხილეთ უცხო ქვეყნის ნასამართლეობის ცნობის თარგმნა.
რომელი ცნობა გჭირდებათ
შსს მომსახურების სააგენტო რამდენიმე სახის ცნობას გასცემს და მიმღები უწყება ხშირად კონკრეტულს ითხოვს:
- ნასამართლობის შესახებ ცნობა ასახავს ინფორმაციას პირის ნასამართლობისა და ძებნის შესახებ. ვიზისა და დასაქმებისთვის ყველაზე ხშირად სწორედ ეს მოითხოვება;
- გაქარწყლებული ან/და მოხსნილი ნასამართლობის შესახებ ცნობა;
- ცნობა პირის მსჯავრდების შესახებ აჩვენებს, რომელ წლებში და რომელი მუხლით იყო პირი მსჯავრდებული, მიუხედავად იმისა, გაქარწყლდა თუ არა ნასამართლობა;
- სქესობრივი დანაშაულისთვის ნასამართლობის შესახებ ცნობა.
თუ საელჩოს ან დამსაქმებლის ინსტრუქციაში წერია „full record“, „complete criminal history“ ან „including spent convictions“, ჩვეულებრივი ცნობა შეიძლება საკმარისი არ იყოს. ეს განაცხადის შეტანამდე გაარკვიეთ, რადგან არასწორი ტიპის ცნობას აპოსტილი და თარგმანი ვერ უშველის.
ნაბიჯი 1. ცნობის მოთხოვნა
ცნობას გასცემს შსს მომსახურების სააგენტო. განაცხადის შეტანა შეიძლება:
- სააგენტოს ნებისმიერ სერვისცენტრში ან იუსტიციის სახლში;
- ონლაინ, სააგენტოს ვებგვერდზე ან SERVICE AGENCY აპლიკაციაში, რეგისტრაციის შემდეგ.
საჭიროა პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი და საფასურის გადახდის ქვითარი. სააგენტოს მონაცემებით, ცნობა სტანდარტულად 3 სამუშაო დღეში მზადდება, დაჩქარებით 1 სამუშაო დღეში. მზა ცნობის ბმული მოკლე ტექსტური შეტყობინებით მოდის, ელექტრონული ფორმით.
თუ საზღვარგარეთ ხართ, ცნობას თქვენ ნაცვლად სხვა პირი აიღებს, თქვენი წერილობითი თანხმობით ან მინდობილობით. საზღვარგარეთ გაფორმებული მინდობილობა თავად უნდა იყოს დამოწმებული ისე, რომ საქართველოში მიიღონ: საქართველოს საკონსულოში, ან ადგილობრივ ნოტარიუსთან აპოსტილით და ქართული თარგმანით.
ნაბიჯი 2. აპოსტილი თუ ლეგალიზაცია
წესს დანიშნულების ქვეყანა განსაზღვრავს:
- აპოსტილი - ჰააგის 1961 წლის კონვენციის მონაწილე ქვეყნებისთვის. 2026 წლის ივნისის მონაცემით, კონვენციას 130 მონაწილე ჰყავს, მათ შორის ევროკავშირის ყველა ქვეყანა, აშშ და დიდი ბრიტანეთი;
- საკონსულო ლეგალიზაცია - კონვენციის არამონაწილე ქვეყნებისთვის, მაგალითად არაბთა გაერთიანებული საამიროებისთვის. საქართველოს მხარის დამოწმების შემდეგ ცნობას დანიშნულების ქვეყნის საკონსულოც ამოწმებს;
- არც ერთი - მინსკის 1993 წლის კონვენციის ქვეყნებისთვის, მაგალითად სომხეთისა და ყაზახეთისთვის.
თუ ქვეყნის სტატუსში დარწმუნებული არ ხართ, შეამოწმეთ ჰააგის კონფერენციის მონაწილეთა სია ან მიმღები უწყების ინსტრუქცია. ზოგი უწყება აპოსტილს მაშინაც ითხოვს, როცა ხელშეკრულება ამისგან ათავისუფლებს. საბოლოო სიტყვა ყოველთვის მიმღებისაა.
ნაბიჯი 3. აპოსტილი
აპოსტილს სვამს იგივე სააგენტო, რომელმაც ცნობა გასცა, და არა იუსტიციის სახლი, როგორც ხშირად ფიქრობენ. სააგენტოს მონაცემებით, სტანდარტული ვადა 5 სამუშაო დღეა, დაჩქარებით 1 სამუშაო დღე. დაჩქარებული მომსახურება ლეგალიზაციაზე არ ვრცელდება, ამიტომ არაბულ ქვეყნებში წასასვლელად მეტი დრო დაიტოვეთ. აპოსტილის მოთხოვნა ელექტრონულად გაცემულ ცნობაზეც შეიძლება.
ნაბიჯი 4. თარგმანი და ნოტარიული დამოწმება
თარგმანი აპოსტილის შემდეგ კეთდება და მოიცავს როგორც ცნობას, ისე აპოსტილის ტექსტს. თარჯიმნის ხელმოწერას ნოტარიუსი ამოწმებს. ენას დანიშნულების ქვეყანა და უწყება განსაზღვრავს. ელექტრონული ცნობის შემთხვევაში თარჯიმანს PDF ფაილი გაუგზავნეთ და არა ეკრანის ფოტო, რომ QR კოდი და გადამოწმების მონაცემები იკითხებოდეს.
თარჯიმანს პასპორტის ასლიც მიეცით. სახელი და გვარი თარგმანში ლათინურად ზუსტად ისე უნდა ეწეროს, როგორც პასპორტშია. ერთი ასოს სხვაობაც კი საკმარისია, რომ საელჩომ დოკუმენტების კავშირი ეჭვქვეშ დააყენოს.
TARGMANEBI-ში ნასამართლეობის ცნობის თარგმანი, აპოსტილის ტექსტის ჩათვლით, მზადდება იმავე ან მომდევნო დღეს. დეტალები: ნასამართლეობის ცნობის თარგმნა.
რა ენაზე ითარგმნოს ცნობა
ენას მიმღები ქვეყანა და უწყება განსაზღვრავს და არა თარჯიმანი. აშშ-ის, კანადის, დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიისთვის ცნობა ინგლისურად ითარგმნება. გერმანიისა და ავსტრიისთვის, როგორც წესი, გერმანულად, იტალიისთვის იტალიურად, პოლონეთისთვის პოლონურად, ჩეხეთისთვის ჩეხურად. საერთაშორისო ორგანიზაციები და ზოგი დამსაქმებელი ინგლისურ თარგმანს იღებს ქვეყნის მიუხედავად.
თუ ინსტრუქციაში ენა მითითებული არ არის, ჰკითხეთ მიმღებს, სანამ თარგმანს შეუკვეთავთ. ინგლისური თარგმანი, რომელიც გერმანულენოვან უწყებაში არ მიიღეს, ხელახალ თარგმანსა და ხელახალ ნოტარიულ დამოწმებას ნიშნავს.
რას ამოწმებს მიმღები უწყება
საელჩო ან საიმიგრაციო სამსახური ცნობას დანარჩენ საბუთებს ადარებს. ამიტომ წარდგენამდე თავად შეამოწმეთ:
- სახელი, გვარი და დაბადების თარიღი ერთნაირადაა ცნობაში, თარგმანსა და პასპორტში;
- პირადი ნომერი თარგმანში ციფრ-ციფრ ემთხვევა დედანს;
- აპოსტილის ნომერი და თარიღი თარგმანშიც ჩანს;
- ცნობის გაცემის თარიღი მიმღების მიერ დაშვებულ ვადაშია.
ელექტრონული ცნობა: რა უნდა იცოდეთ
ცნობების უმეტესობა ახლა ელექტრონულად გაიცემა, მათ შორის მაშინაც, როცა განაცხადი სერვისცენტრში შეიტანეთ. ცნობას QR კოდი აქვს, რომლითაც მისი ნამდვილობა სააგენტოს ვებგვერდზე, „ელექტრონული წესით გაცემული ცნობის გადამოწმების“ გვერდზე მოწმდება.
ამიტომ ფაილი შეინახეთ ისე, როგორც SMS-ის ბმულიდან ჩამოტვირთეთ: არ დაჭრათ, არ გადაიყვანოთ სურათად და არ შეკუმშოთ. ამობეჭდვისას გამოიყენეთ კარგი ხარისხის პრინტერი, რომ QR კოდი ტელეფონით იოლად დასკანერდეს. თუ ამონაბეჭდზე კოდი ბუნდოვანია, თარჯიმანმა და ნოტარიუსმა შეიძლება ცნობის ნამდვილობა ვერ გადაამოწმონ და ხელახალი ამობეჭდვა მოგთხოვონ.
თუ ცნობაში ჩანაწერია
ცნობა ყოველთვის „სუფთა“ არ არის და ეს თარგმნის წესს არ ცვლის. თარჯიმანი ცნობის ყველა ჩანაწერს სრულად და უცვლელად თარგმნის: მუხლის ნომერს, განაჩენის თარიღს, სასჯელის სახეს. რაიმე ნაწილის გამოტოვება ან შერბილება თარგმანს უვარგისს ხდის, ხოლო საელჩოს თვალში არასწორი ინფორმაციის წარდგენაა, რაც შეიძლება ვიზაზე უარის საფუძველი გახდეს.
თუ ნასამართლობა გაქარწყლებული ან მოხსნილია, შეამოწმეთ, ასახავს თუ არა ამას თქვენი ცნობა, და საჭიროების შემთხვევაში აიღეთ შესაბამისი ცნობაც. იმის გასარკვევად, როგორ შეაფასებს ჩანაწერს კონკრეტული ქვეყანა, მიმართეთ საიმიგრაციო იურისტს. ასეთ დოკუმენტებს მკაცრი კონფიდენციალურობით ვამუშავებთ.
დროის გეგმა
- ცნობის გაცემა - სტანდარტულად 3 სამუშაო დღე, დაჩქარებით 1 სამუშაო დღე (სააგენტოს ვადა);
- აპოსტილი - სტანდარტულად 5 სამუშაო დღე, დაჩქარებით 1 სამუშაო დღე (სააგენტოს ვადა);
- თარგმანი და ნოტარიული დამოწმება - TARGMANEBI-ში იმავე ან მომდევნო დღეს.
სტანდარტულ რეჟიმში პაკეტი დაახლოებით ორ კვირაში მზადდება, დაჩქარებით კი რამდენიმე დღეში. სააგენტოს მიხედვით, ცნობის მოქმედების ვადა დამზადებიდან 15 კალენდარული დღეა, უცხო ქვეყნის უწყებები კი საკუთარ ვადას აწესებენ, ხშირად 3-დან 6 თვემდე.
ამიტომ დაითვალეთ უკუღმა, ჩანიშვნის თარიღიდან. თუ ცნობას ძალიან ადრე აიღებთ, წარდგენის დღისთვის შეიძლება ვადა გაუვიდეს და სამივე ეტაპი თავიდან მოგიწიოთ. თუ ძალიან გვიან აიღებთ, აპოსტილი ჩანიშვნამდე შეიძლება ვერ მოასწროთ.
მაგალითი: საელჩო 3 თვეზე ძველ ცნობას არ იღებს, ჩანიშვნა კი 10 კვირაში გაქვთ. ცნობა აიღეთ ჩანიშვნამდე დაახლოებით 3-4 კვირით ადრე: ასე სტანდარტული ვადებითაც მოასწრებთ აპოსტილსა და თარგმანს, და თუ ჩანიშვნა რამდენიმე კვირით გადაიწევს, ცნობა წარდგენის დღესაც ვადაში იქნება.
ხუთი შეცდომა, რომელიც ყველაზე ხშირად გვხვდება
- თარგმანი აპოსტილამდე. აპოსტილის გვერდი თარგმანში არ ხვდება და პაკეტი ხელახლა უნდა დამოწმდეს;
- არასწორი ტიპის ცნობა. მაგალითად, ჩვეულებრივი ცნობა იქ, სადაც სრული ისტორია მოითხოვება;
- ძალიან ადრე აღებული ცნობა. თარგმანი ცნობის ვადას არ აგრძელებს;
- ეკრანის ფოტო PDF-ის ნაცვლად. QR კოდი და გადამოწმების მონაცემები ვერ იკითხება;
- სახელის დაწერილობა, რომელიც პასპორტს არ ემთხვევა.
აპოსტილისა და ლეგალიზაციის განსხვავება დაწვრილებით აღწერილია სტატიაში აპოსტილი თუ ლეგალიზაცია, ხოლო სამუშაო ვიზის საბუთების სია - სტატიაში სამუშაო ვიზა აშშ-ში და შენგენში.
ხშირად დასმული კითხვები
შეიძლება ცნობის აღება საზღვარგარეთიდან?
დიახ, ონლაინ, სააგენტოს ვებგვერდზე ან აპლიკაციაში რეგისტრაციის შემდეგ, ან წარმომადგენლის მეშვეობით, წერილობითი თანხმობით ან მინდობილობით.
ვინ სვამს აპოსტილს ნასამართლეობის ცნობაზე?
შსს მომსახურების სააგენტო, რომელიც ცნობას გასცემს. სტანდარტული ვადა 5 სამუშაო დღეა, დაჩქარებით 1 სამუშაო დღე.
აპოსტილს ვადა აქვს?
თავად აპოსტილს არა. ვადა ცნობაზე ვრცელდება და, თუ ცნობას ვადა გაუვიდა, მისი აპოსტილიც აღარ გამოგადგებათ.
ორ ქვეყანაში მჭირდება ცნობა. ერთი საკმარისია?
უწყებები დედანს ხშირად საკუთარ საქმეში ტოვებენ. თუ ცნობა ორ ქვეყანაში ან ორ უწყებაში უნდა წარადგინოთ, უმჯობესია ორი ცნობა აიღოთ და თითოეულზე ცალკე აპოსტილი და თარგმანი მოამზადოთ.
ელექტრონული ცნობის ამონაბეჭდს საელჩო მიიღებს?
ეს მიმღებ უწყებაზეა დამოკიდებული. ბევრი უწყება იღებს ამონაბეჭდს QR კოდით, განსაკუთრებით აპოსტილთან და ნოტარიულად დამოწმებულ თარგმანთან ერთად. თუ ინსტრუქციაში „original paper certificate“ წერია, ეს წინასწარ გაარკვიეთ.
თარგმნამდე ელექტრონული ცნობა უნდა ამოვბეჭდო?
არა. თარჯიმანს PDF ფაილი გაუგზავნეთ, ამობეჭდვას და ნოტარიულ დამოწმებას კი ჩვენ მოვაგვარებთ. თუ აპოსტილიც გჭირდებათ, ის თარგმნამდე უნდა მოითხოვოთ სააგენტოში.
აუცილებელია თარგმანის ნოტარიული დამოწმება?
ევროპული ქვეყნების უწყებები და საელჩოები, როგორც წესი, ნოტარიულად დამოწმებულ თარგმანს ითხოვენ. აშშ-ის საკონსულოსთვის საკმარისია თარჯიმნის დადასტურება, რომ თარგმანი ზუსტია და ის ორივე ენას ფლობს. ზუსტ ფორმას მიმღების ინსტრუქცია განსაზღვრავს.
რამდენ ხანში ითარგმნება ცნობა?
TARGMANEBI-ში ნასამართლეობის ცნობის თარგმანი, აპოსტილის ტექსტის ჩათვლით, მზადდება იმავე ან მომდევნო დღეს.